Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 12395:2018 về Mật ong - Xác định độ dẫn điện do Ban kỹ thuật tiêu chuẩn quốc gia biên soạn, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố, quy định phương pháp xác định độ dẫn điện nhằm đánh giá chất lượng, độ thuần khiết và xác định nguồn gốc của các loại mật ong thương mại.

Phạm vi áp dụng và đối tượng điều chỉnh

• Tiêu chuẩn này áp dụng đối với tất cả các sản phẩm mật ong lưu thông trên thị trường.
• Phương pháp xác định độ dẫn điện được sử dụng để phân biệt giữa mật ong hoa (thường có độ dẫn điện thấp hơn) và mật ong dịch ngọt (thường có độ dẫn điện cao hơn), đồng thời hỗ trợ phát hiện các dấu hiệu pha trộn hoặc suy giảm chất lượng.

Nguyên tắc của phương pháp

• Độ dẫn điện của mật ong được xác định bằng cách đo điện trở của dung dịch mật ong có nồng độ chất khô xác định ở nhiệt độ quy định.
• Phép đo được thực hiện trên dung dịch mật ong chứa hàm lượng chất khô tương đương 20 g trong 100 ml nước, ở nhiệt độ ổn định 20 độ C, sử dụng tế bào đo độ dẫn điện đã được hiệu chuẩn bằng dung dịch chuẩn.

Thiết bị, dụng cụ và hóa chất sử dụng

• Thiết bị đo độ dẫn điện: Máy đo độ dẫn điện có khả năng đo trong dải yêu cầu, được trang bị đầu đo phù hợp và hệ thống bù nhiệt độ hoặc bể điều nhiệt để duy trì nhiệt độ ở mức 20 độ C.
• Nước cất hoặc nước khử ion: Sử dụng nước có độ dẫn điện cực thấp để pha loãng mẫu, tránh làm sai lệch kết quả đo.
• Dung dịch hiệu chuẩn: Dung dịch Kali clorua (KCl) chuẩn được sử dụng để xác định hằng số điện cực của tế bào đo trước khi tiến hành đo mẫu mật ong.

Quy trình tiến hành xác định

• Chuẩn bị mẫu: Mẫu mật ong được trộn đều. Nếu mật ong bị kết tinh, cần làm nóng nhẹ trong bể điều nhiệt ở nhiệt độ không quá 45 độ C cho đến khi tan hoàn toàn, sau đó để nguội về nhiệt độ phòng trước khi tiến hành cân.
• Pha chế dung dịch mẫu thử: Cân một lượng mật ong tương đương với 20,0 g chất khô (tính toán dựa trên hàm lượng nước của mật ong). Hòa tan hoàn toàn bằng nước cất và chuyển vào bình định mức 100 ml, thêm nước đến vạch định mức và lắc đều.
• Hiệu chuẩn thiết bị: Tiến hành đo điện trở hoặc độ dẫn điện của dung dịch chuẩn Kali clorua để xác định hằng số điện cực của máy đo.
• Đo độ dẫn điện: Nhúng điện cực vào dung dịch mẫu thử đã chuẩn bị, giữ nhiệt độ ở mức 20 độ C và đọc trị số hiển thị trên máy đo sau khi số liệu đã ổn định.

Tính toán và biểu thị kết quả

• Độ dẫn điện của mật ong được tính toán dựa trên trị số đo được và hằng số điện cực, biểu thị bằng milisiemens trên centimet (mS/cm).
• Kết quả cuối cùng được làm tròn và thể hiện chính xác theo quy định của tiêu chuẩn để phục vụ công tác kiểm nghiệm và công bố chất lượng sản phẩm.

Hiệu lực thi hành

TCVN 12395:2018 có hiệu lực kể từ ngày ban hành theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền, thay thế hoặc bổ sung cho các phương pháp thử nghiệm mật ong trước đây nhằm đồng bộ hóa với các tiêu chuẩn quốc tế.