Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 26:2025/BCT về Kỹ thuật điện - Hệ thống lưới điện do Bộ Công Thương ban hành nhằm quy định các yêu cầu kỹ thuật bắt buộc trong thiết kế, lắp đặt, vận hành, sửa chữa và kiểm tra hệ thống lưới điện truyền tải và phân phối tại Việt Nam.

Phạm vi điều chỉnh và Đối tượng áp dụng

• Phạm vi điều chỉnh: Quy chuẩn này quy định các điều khoản, thủ tục và yêu cầu kỹ thuật đối với việc xây dựng, lắp đặt, sửa chữa, vận hành và kiểm tra các công trình lưới điện có điện áp lên đến 500 kV, bao gồm cả hệ thống điện xoay chiều và một chiều, hệ thống nối đất, đường cáp ngầm, trạm biến áp, thiết bị phân phối và các hệ thống bảo vệ, điều khiển liên quan.
• Đối tượng áp dụng: Quy chuẩn áp dụng đối với Đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện, Trung tâm điều độ hệ thống điện miền, địa phương; tất cả các đơn vị vận hành thiết bị điện tại các trạm biến áp, đường dây truyền tải, phân phối điện, nhà máy điện; cùng các tổ chức, cá nhân tham gia thiết kế, xây dựng, lắp đặt và sửa chữa lưới điện.

Quy định về xây dựng, lắp đặt và sửa chữa công trình lưới điện đến 500 kV

• Xác định các điều khoản, thủ tục pháp lý và kỹ thuật cần thiết cho việc thi công, lắp đặt mới hoặc cải tạo, sửa chữa các công trình lưới điện có cấp điện áp từ hạ áp đến truyền tải 500 kV.
• Quy định chi tiết các tiêu chuẩn kỹ thuật đối với đường dây tải điện trên không có điện áp đến 500 kV, bao gồm các yêu cầu về khoảng cách an toàn, cột điện, dây dẫn và các phụ kiện kèm theo.
• Quy định kỹ thuật riêng đối với phần nhôm của dây nhôm lõi thép và các phần tiếp xúc của hệ thống dây dẫn nhằm bảo đảm độ bền cơ học và khả năng dẫn điện tối ưu.

Quy định về lắp đặt hệ thống phân phối và trạm biến áp (TBA)

• Trạm biến áp và trang bị phân phối cố định: Áp dụng cho các trang bị phân phối và trạm biến áp cố định có điện áp xoay chiều từ trên 1 kV đến 500 kV. Quy chuẩn không áp dụng cho các trang bị phân phối, trạm biến áp chuyên dùng có điều kiện kỹ thuật đặc biệt hoặc các thiết bị điện di động.
• Trạm biến áp phân xưởng và trạm trên cột: Quy định cụ thể đối với trạm biến áp phân xưởng có điện áp đến 35 kV và các thiết bị phân phối, trạm biến áp lắp trên cột có điện áp đến 35 kV với công suất định mức đến 1000 kVA.
• Lắp đặt máy biến áp và cuộn kháng: Áp dụng cho việc lắp đặt các máy biến áp cố định và cuộn kháng có dầu (bao gồm cả cuộn dập hồ quang) có điện áp từ 6 kV trở lên, được bố trí trong nhà hoặc ngoài trời.

Quy định về hệ thống cáp ngầm và mạch nhị thứ

• Quy định các tiêu chuẩn kỹ thuật bắt buộc khi lắp đặt đường cáp điện lực đi ngầm dưới lòng đất có cấp điện áp đến 35 kV.
• Quy định chi tiết về việc lắp đặt cáp nhị thứ và các mạch nhị thứ nhằm bảo đảm tính liên kết, an toàn và chống nhiễu cho hệ thống đo lường, bảo vệ và điều khiển.

Quy định về hệ thống nối đất an toàn

• Áp dụng cho việc thiết kế và lắp đặt hệ thống nối đất của các thiết bị điện và lưới điện làm việc với cả dòng điện xoay chiều và một chiều ở mọi cấp điện áp.
• Quy định bắt buộc về việc lắp đặt hệ thống nối đất đối với các thiết bị điện xoay chiều có điện áp hoạt động trên 42 V và các thiết bị điện một chiều có điện áp hoạt động trên 110 V nhằm bảo đảm an toàn tuyệt đối cho người và thiết bị.

Quy định về nguồn phụ trợ, thiết bị bảo vệ và điều khiển tự động

• Hệ thống ắc quy: Quy định tiêu chuẩn lắp đặt đối với hệ thống ắc quy axít chì kiểu kín và ắc quy kiềm kiểu kín phục vụ nguồn điện tự dùng một chiều trong các trạm biến áp và nhà máy điện.
• Thiết bị bảo vệ: Áp dụng cho các thiết bị bảo vệ hệ thống điện có điện áp đến 1 kV được lắp đặt trong nhà và ngoài trời.
• Hệ thống tự động hóa: Quy định yêu cầu kỹ thuật đối với các thiết bị tự động và điều khiển từ xa của hệ thống điện, nhà máy điện, lưới điện và mạng điện cung cấp cho các xí nghiệp công nghiệp nhằm tối ưu hóa công tác vận hành và xử lý sự cố tự động.

Quy định về công tác chỉ huy điều độ, vận hành và kiểm tra thiết bị

• Cơ cấu tổ chức và chỉ huy điều độ: Xác định rõ cơ cấu tổ chức, chức năng, nhiệm vụ và quy trình phối hợp thao tác, chỉ huy điều độ hệ thống điện giữa các cấp điều độ và các đơn vị vận hành trực tiếp tại trạm biến áp, đường dây và nhà máy điện.
• Kiểm tra và thử nghiệm thiết bị: Quy định bắt buộc về việc kiểm tra các thiết bị, dụng cụ điện trước khi đưa vào sử dụng và trong suốt quá trình vận hành. Hoạt động này bao gồm thử nghiệm, kiểm định, giám định và kiểm tra định kỳ đối với đường dây truyền tải, phân phối điện và các trạm biến áp có điện áp đến 500 kV nhằm phát hiện sớm các nguy cơ sự cố.

Hiệu lực thi hành

Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 26:2025/BCT có hiệu lực thi hành theo lộ trình được Bộ Công Thương quy định. Các tổ chức, cá nhân tham gia vào hoạt động điện lực có trách nhiệm tuân thủ nghiêm ngặt các quy định kỹ thuật nêu trên để bảo đảm hệ thống lưới điện quốc gia vận hành an toàn, liên tục và tin cậy.