Luật Nghĩa vụ quân sự sửa đổi 1965 được Quốc hội nước Việt Nam dân chủ cộng hòa khóa III, kỳ họp thứ 2 thông qua ngày 10 tháng 4 năm 1965, nhằm sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Nghĩa vụ quân sự để đáp ứng yêu cầu xây dựng quân đội và tác chiến trong tình hình mới.

Văn bản áp dụng đối với các cơ quan quản lý nhà nước về quốc phòng, an ninh, hạ sĩ quan, binh sĩ phục vụ tại ngũ, quân nhân dự bị, cùng các cán bộ, công nhân và nhân viên kỹ thuật có liên quan.

Sửa đổi chế độ phục vụ tình nguyện và thời hạn phục vụ tại ngũ

Luật đã thực hiện sửa đổi Điều 8 và Điều 10 của Luật Nghĩa vụ quân sự hiện hành với các nội dung trọng tâm sau:

• Về chế độ tình nguyện (Điều 8 mới): Các quân nhân đang phục vụ theo chế độ tình nguyện sẽ dần dần được phục viên và chuyển sang ngạch dự bị hoặc giải ngạch nghĩa vụ quân sự. Tuy nhiên, để đáp ứng các yêu cầu đặc biệt về xây dựng quân đội và thực hiện nhiệm vụ tác chiến, Bộ Quốc phòng được phép tiếp tục thực hiện chế độ tình nguyện đối với một số hạ sĩ quan và binh sĩ cụ thể.
• Về thời hạn phục vụ tại ngũ (Điều 10 mới): Thời hạn phục vụ tại ngũ của hạ sĩ quan và binh sĩ được phân định cụ thể theo từng lực lượng và binh chủng:
  • Thời hạn là 4 năm đối với hạ sĩ quan và binh sĩ phục vụ trong bộ đội lục quân.
  • Thời hạn là 5 năm đối với hạ sĩ quan và binh sĩ thuộc bộ đội phòng không - không quân, bộ đội hải quân, cũng như hạ sĩ quan kỹ thuật và binh sĩ kỹ thuật trong bộ đội lục quân.
  • Đối với hạ sĩ quan và binh sĩ thuộc các binh chủng kỹ thuật trong lực lượng Công an nhân dân vũ trang, thời hạn phục vụ tại ngũ được áp dụng tương đương với thời hạn phục vụ của các binh chủng, quân chủng tương ứng trong Quân đội nhân dân.
• Về thẩm quyền kéo dài thời hạn phục vụ: Trong các trường hợp cần thiết, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng và Bộ trưởng Bộ Công an có quyền quyết định kéo dài thời hạn phục vụ tại ngũ của quân nhân thuộc quyền quản lý của mình. Giới hạn cho mỗi lần kéo dài thời hạn phục vụ không được quá 1 năm.

Bổ sung quy định về huy động lực lượng trong tình hình khẩn trương

Luật bổ sung thêm Điều 34c vào sau Điều 34b của Luật Nghĩa vụ quân sự nhằm thiết lập cơ chế phản ứng nhanh trong điều kiện khẩn cấp:

• Điều kiện áp dụng: Quy định được áp dụng trong thời bình, khi xuất hiện tình hình khẩn trương nhưng chưa đến mức cần phải ra lệnh động viên toàn diện.
• Mục đích huy động: Nhằm kịp thời tăng cường sức mạnh cho các lực lượng vũ trang và bảo đảm trạng thái sẵn sàng chiến đấu cao nhất.
• Thẩm quyền và đối tượng huy động: Căn cứ vào quyết định của Hội đồng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng có quyền gọi nhập ngũ trở lại đối với một số quân nhân đã xuất ngũ, một số cán bộ cùng nam nữ công nhân và nhân viên kỹ thuật để ra phục vụ tại ngũ.

Hiệu lực thi hành

Luật Nghĩa vụ quân sự sửa đổi 1965 đã được Quốc hội nước Việt Nam dân chủ cộng hoà khoá III, kỳ họp thứ 2 chính thức thông qua vào ngày 10 tháng 4 năm 1965 và có hiệu lực thi hành kể từ ngày thông qua.