Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7336:2021 về Phòng cháy chữa cháy - Hệ thống chữa cháy tự động bằng nước, bọt - Yêu cầu thiết kế và lắp đặt quy định các yêu cầu kỹ thuật bắt buộc trong việc khảo sát, thiết kế, lắp đặt và nghiệm thu các hệ thống chữa cháy tự động bằng nước và bọt. Đây là văn bản kỹ thuật cốt lõi thay thế cho tiêu chuẩn cũ TCVN 7336:2003, mang lại những cập nhật quan trọng phù hợp với thực tiễn xây dựng và công nghệ phòng cháy chữa cháy hiện đại tại Việt Nam.

Phạm vi áp dụng của tiêu chuẩn (Điều 1)

• Tiêu chuẩn này áp dụng đối với việc thiết kế, lắp đặt mới, cải tạo hoặc nâng cấp các hệ thống chữa cháy tự động bằng nước, bọt (bao gồm hệ thống sprinkler, drencher, deluge và các hệ thống kết hợp) cho các tòa nhà, công trình xây dựng có công năng khác nhau trên phạm vi cả nước.
• Tiêu chuẩn không áp dụng cho việc thiết kế hệ thống chữa cháy tự động cho các công trình đặc thù như hầm mỏ, phương tiện giao thông đường thủy, đường hàng không, các công trình quốc phòng an ninh có quy định riêng, hoặc các thiết bị công nghệ đặc biệt ngoài phạm vi xây dựng dân dụng và công nghiệp thông thường.

Tài liệu viện dẫn liên quan (Điều 2)

• Hệ thống tài liệu viện dẫn trong tiêu chuẩn này bao gồm các tiêu chuẩn quốc gia về phòng cháy chữa cháy cho nhà và công trình, tiêu chuẩn về trang thiết bị điện, hệ thống cấp thoát nước và các tiêu chuẩn kỹ thuật chuyên ngành khác.
• Khi các tài liệu viện dẫn có sự thay đổi, bổ sung hoặc thay thế, người thiết kế và đơn vị thi công phải áp dụng phiên bản mới nhất của các tài liệu đó để đảm bảo tính đồng bộ và an toàn pháp lý.

Thuật ngữ và định nghĩa cốt lõi (Điều 3)

Tiêu chuẩn làm rõ các khái niệm kỹ thuật chuyên ngành nhằm thống nhất cách hiểu và áp dụng trong thực tế:

• Hệ thống chữa cháy tự động bằng nước, bọt: Là hệ thống tự động phát hiện đám cháy, phun chất chữa cháy (nước hoặc bọt) trực tiếp vào vùng cháy hoặc bảo vệ bề mặt công trình mà không cần sự can thiệp trực tiếp của con người.
• Đầu phun sprinkler: Đầu phun nước hoặc bọt có bộ phận cảm biến nhiệt độ, tự động mở ra để phun chất chữa cháy khi nhiệt độ môi trường xung quanh đạt đến ngưỡng kích hoạt xác định.
• Đầu phun drencher: Đầu phun hở (không có bộ phận cảm biến nhiệt), được sử dụng trong các hệ thống chữa cháy màng ngăn cháy hoặc phun mưa diện rộng, kích hoạt đồng loạt thông qua van điều khiển trung tâm.
• Mật độ phun: Lượng chất chữa cháy phun ra trên một đơn vị diện tích trong một đơn vị thời gian (lít trên giây trên mét vuông), là thông số kỹ thuật quyết định hiệu quả dập tắt đám cháy.
• Hệ thống đường ống ướt và đường ống khô: Phân biệt rõ hệ thống luôn điền đầy nước (hệ thống ướt) dùng cho khu vực không có nguy cơ đóng băng, và hệ thống điền đầy không khí nén (hệ thống khô) dùng cho các khu vực đặc thù.

Các quy định chung về thiết kế và phân loại mức độ nguy hiểm cháy (Điều 4)

Đây là phần nội dung nền tảng định hình toàn bộ phương án thiết kế kỹ thuật của hệ thống:

• Phân loại nhóm cơ sở theo mức độ nguy hiểm cháy: Tiêu chuẩn phân chia các công trình thành các nhóm cơ sở từ nguy hiểm cháy thấp, trung bình (chia nhỏ thành các phân nhóm) đến nguy hiểm cháy cao. Việc phân loại này dựa trên tính chất của chất cháy, tải lượng cháy và khả năng lan truyền lửa của từng loại công trình (như văn phòng, nhà kho, nhà máy sản xuất hóa chất, trung tâm thương mại).
• Xác định thông số kỹ thuật cơ bản: Dựa vào nhóm cơ sở đã phân loại, người thiết kế phải xác định chính xác các thông số bắt buộc bao gồm: mật độ phun tối thiểu, diện tích bảo vệ của một đầu phun, khoảng cách giữa các đầu phun, lưu lượng nước chữa cháy và thời gian phun nước chữa cháy liên tục (thường từ 30 phút đến 60 phút hoặc hơn tùy quy mô).
• Yêu cầu về nguồn nước và áp lực: Nguồn nước cung cấp cho hệ thống chữa cháy tự động phải là nguồn nước đáng tin cậy, đảm bảo dự trữ đủ lượng nước chữa cháy cho cả hệ thống tự động và hệ thống họng nước chữa cháy trong nhà hoạt động đồng thời. Áp lực nước tại đầu phun xa nhất, cao nhất phải luôn đảm bảo áp lực hoạt động tối thiểu theo quy định của nhà sản xuất đầu phun.
• Tính liên tục và giám sát hệ thống: Hệ thống phải được trang bị các thiết bị đo lường, giám sát áp lực, trạng thái đóng mở của các van chặn, trạng thái hoạt động của máy bơm chữa cháy và truyền tín hiệu về trung tâm báo cháy để đảm bảo hệ thống luôn trong trạng thái sẵn sàng chiến đấu.

Hiệu lực thi hành

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7336:2021 có hiệu lực áp dụng kể từ ngày ban hành, thay thế hoàn toàn cho TCVN 7336:2003. Các dự án, công trình bắt đầu thiết kế hoặc thẩm duyệt thiết kế về phòng cháy chữa cháy sau thời điểm tiêu chuẩn này có hiệu lực phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định mới nêu trên.