Công văn 6066/TCHQ-GSQL do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm giải quyết và hướng dẫn các vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện nghiệp vụ giám sát quản lý về hải quan. Đây là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng, giúp tháo gỡ các khó khăn thực tế cho doanh nghiệp và thống nhất quy trình áp dụng pháp luật hải quan tại các cục hải quan địa phương.

1. Hướng dẫn về thủ tục xuất nhập khẩu tại chỗ (XNK tại chỗ)

Văn bản tập trung làm rõ các quy định liên quan đến thủ tục hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu tại chỗ nhằm hạn chế các ách tắc trong chuỗi cung ứng:

• Thời hạn hoàn thành thủ tục: Làm rõ thời gian người khai hải quan phải thực hiện thủ tục nhập khẩu tại chỗ sau khi hàng hóa đã được thông quan xuất khẩu tại chỗ, đảm bảo tính liên tục và đúng quy định pháp luật.
• Hồ sơ và chứng từ kèm theo: Hướng dẫn chi tiết về việc xuất trình hóa đơn thương mại, chứng từ vận chuyển hoặc các chứng từ thay thế khác trong hoạt động mua bán giữa doanh nghiệp nội địa và doanh nghiệp chế xuất (DNCX) hoặc giữa các doanh nghiệp trong nước với thương nhân nước ngoài.
• Xử lý tờ khai hải quan: Hướng dẫn cách thức hủy tờ khai hoặc sửa đổi, bổ sung thông tin trong trường hợp có sự sai lệch giữa tờ khai xuất khẩu và tờ khai nhập khẩu đối ứng.

2. Nghiệp vụ quản lý hải quan đối với Doanh nghiệp chế xuất (DNCX)

Đối với các hoạt động đặc thù của DNCX, Tổng cục Hải quan đưa ra các chỉ đạo cụ thể nhằm vừa đảm bảo công tác giám sát, vừa tạo thuận lợi cho hoạt động sản xuất:

• Thanh lý máy móc, thiết bị và tài sản cố định: Quy định rõ quy trình, thủ tục hải quan khi DNCX thực hiện thanh lý, thay đổi mục đích sử dụng hoặc tiêu hủy máy móc, thiết bị tạo tài sản cố định đã hết hạn sử dụng hoặc không còn nhu cầu sản xuất.
• Tiêu hủy nguyên liệu, phế liệu, phế phẩm: Hướng dẫn thủ tục giám sát của cơ quan hải quan đối với quá trình tiêu hủy phế liệu, phế phẩm phát sinh từ hoạt động sản xuất của DNCX, đảm bảo tuân thủ quy định về môi trường và không thất thu thuế.
• Hoạt động thuê gia công: Làm rõ thủ tục hải quan khi DNCX thuê doanh nghiệp nội địa gia công hoặc ngược lại, bao gồm cả việc quản lý định mức và quyết toán nguyên liệu.

3. Quy định về nộp và kiểm tra chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O)

Nhằm tháo gỡ vướng mắc về việc áp dụng thuế suất ưu đãi đặc biệt, văn bản hướng dẫn chi tiết về nghiệp vụ kiểm tra xuất xứ:

• Thời điểm nộp chứng từ chứng nhận xuất xứ: Hướng dẫn cụ thể về thời hạn nộp C/O đối với các tờ khai hải quan mới phát sinh và việc nộp bổ sung C/O sau khi hàng hóa đã thông quan để được hoàn thuế.
• Chấp nhận chứng từ xuất xứ hình thức mới: Hướng dẫn việc kiểm tra, đối chiếu và chấp nhận các loại C/O sử dụng chữ ký và con dấu điện tử, hoặc C/O được cấp dưới dạng bản quét (scan) phù hợp với các cam kết quốc tế và các Hiệp định thương mại tự do (FTA) mà Việt Nam là thành viên.
• Xử lý khác biệt nhỏ trên C/O: Chỉ đạo cơ quan hải quan không bác bỏ C/O đối với các lỗi kỹ thuật nhỏ, lỗi chính tả hoặc sự khác biệt không trọng yếu giữa thông tin trên C/O và các chứng từ thuộc hồ sơ hải quan, nếu không ảnh hưởng đến tính xác thực của xuất xứ hàng hóa.

4. Giám sát hải quan đối với hàng hóa đưa vào, đưa ra kho ngoại quan

Công văn đưa ra các biện pháp tăng cường quản lý nhưng vẫn đảm bảo thông thoáng cho hoạt động kinh doanh dịch vụ kho vận:

• Thủ tục chuyển cửa khẩu: Quy trình giám sát hải quan đối với hàng hóa vận chuyển từ cửa khẩu nhập về kho ngoại quan và từ kho ngoại quan ra cửa khẩu xuất.
• Xử lý hàng hóa quá hạn: Hướng dẫn biện pháp xử lý đối với hàng hóa gửi kho ngoại quan đã quá thời hạn lưu giữ theo hợp đồng nhưng chủ hàng không gia hạn hoặc không đưa hàng hóa ra khỏi lãnh thổ Việt Nam.

Ý nghĩa và tác động của văn bản

Công văn 6066/TCHQ-GSQL là cơ sở pháp lý quan trọng giúp các doanh nghiệp xuất nhập khẩu chủ động giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình làm thủ tục thông quan. Việc áp dụng thống nhất các hướng dẫn này giúp giảm thiểu thời gian thông quan, tiết kiệm chi phí cho doanh nghiệp, đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về hải quan.