Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8034:2017 (hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn quốc tế ISO 104:2015) về Ổ lăn - Ổ lăn chặn - Kích thước bao, bản vẽ chung do Ban kỹ thuật tiêu chuẩn quốc gia TCVN/TC 4 Ổ lăn biên soạn, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng đề nghị, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố. Tiêu chuẩn này quy định các kích thước bao ưu tiên và bản vẽ chung cho các loại ổ lăn chặn nhằm tạo sự thống nhất, chuẩn hóa trong thiết kế, chế tạo và lựa chọn thiết bị cơ khí.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

• Đối tượng áp dụng: Áp dụng đối với các tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực thiết kế, chế tạo, thử nghiệm, nhập khẩu và sử dụng các loại ổ lăn chặn tại Việt Nam.
• Phạm vi áp dụng: Tiêu chuẩn này quy định cụ thể các kích thước bao cho các loại ổ lăn chặn một hướng và hai hướng có mặt tựa phẳng hoặc mặt tựa hình cầu, bao gồm cả các vòng đệm đế cầu tương ứng.

Nội dung cốt lõi của tiêu chuẩn (Điều 1 đến Điều 4)

1. Phạm vi áp dụng (Điều 1)

• Xác định các kích thước giới hạn bên ngoài (kích thước bao) của ổ lăn chặn để đảm bảo tính lắp lẫn quốc tế.
• Quy định các bản vẽ chung mô tả kết cấu cơ bản của các loại ổ lăn chặn, giúp người thiết kế dễ dàng định vị và tích hợp vào bản vẽ kỹ thuật tổng thể.

2. Tài liệu viện dẫn (Điều 2)

• Tiêu chuẩn này áp dụng các tài liệu viện dẫn rất quan trọng để đảm bảo tính đồng bộ về thuật ngữ và kỹ thuật đo lường, bao gồm:
• TCVN 8287 (ISO 5593) về Ổ lăn - Từ vựng, nhằm thống nhất cách gọi tên các chi tiết và thông số kỹ thuật.
• ISO 15241 về Ổ lăn - Ký hiệu cho các đại lượng vật lý, giúp chuẩn hóa các ký tự toán học và kỹ thuật trên toàn cầu.

3. Thuật ngữ và định nghĩa (Điều 3)

• Tiêu chuẩn sử dụng các thuật ngữ và định nghĩa được quy định trong TCVN 8287 (ISO 5593).
• Làm rõ khái niệm về các bộ phận cấu thành của ổ lăn chặn như vòng đệm trục (shaft washer), vòng đệm ổ (housing washer), cụm con lăn và vòng cách chặn (thrust roller and cage assembly).

4. Ký hiệu và chữ viết tắt (Điều 4)

• Hệ thống hóa các ký hiệu kích thước tiêu chuẩn trên bản vẽ kỹ thuật để tránh nhầm lẫn trong quá trình chế tạo và đo lường:
• d: Đường kính lỗ của vòng đệm trục đối với ổ lăn chặn một hướng.
• d1: Đường kính lỗ của vòng đệm trục trung tâm đối với ổ lăn chặn hai hướng.
• D: Đường kính ngoài của vòng đệm ổ.
• D1: Đường kính trong của vòng đệm ổ có mặt tựa phẳng.
• T: Chiều cao tổng của ổ lăn chặn một hướng có mặt tựa phẳng.
• T1 đến T8: Các ký hiệu chiều cao đặc trưng cho từng loại kết cấu cụ thể (ví dụ: ổ hai hướng, ổ có vòng đệm đế cầu, hoặc ổ có vòng đệm lót).
• r: Kích thước mép vát của vòng đệm (giới hạn nhỏ nhất cho phép).
• A: Đường kính ngoài của vòng đệm đế cầu.
• C: Chiều cao của vòng đệm đế cầu.
• R: Bán kính mặt tựa hình cầu của vòng đệm ổ hoặc vòng đệm đế cầu.

Thông tin hiệu lực và áp dụng

TCVN 8034:2017 có hiệu lực kể từ ngày ban hành công bố, thay thế cho các quy định cũ không còn phù hợp. Việc áp dụng tiêu chuẩn này giúp các doanh nghiệp sản xuất cơ khí trong nước nâng cao chất lượng sản phẩm, đáp ứng các tiêu chuẩn xuất khẩu quốc tế và tối ưu hóa quy trình bảo dưỡng, thay thế phụ tùng thiết bị công nghiệp.