Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 20:2019/BKHCN về Thép không gỉ được ban hành kèm theo Thông tư số 15/2019/TT-BKHCN ngày 10 tháng 12 năm 2019 của Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ. Quy chuẩn này quy định các yêu cầu kỹ thuật, yêu cầu quản lý chất lượng và trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân liên quan đến hoạt động sản xuất, nhập khẩu và lưu thông các sản phẩm thép không gỉ trên thị trường Việt Nam.

Phạm vi điều chỉnh và Đối tượng áp dụng

Quy chuẩn này áp dụng đối với các sản phẩm thép không gỉ được phân loại theo mã HS quy định chi tiết tại Phụ lục của quy chuẩn, bao gồm thép không gỉ dạng bán thành phẩm, thép không gỉ cán phẳng (dạng cuộn hoặc không dạng cuộn), thép không gỉ dạng thanh, dạng hình và các dạng khác. Đối tượng áp dụng bao gồm các tổ chức, cá nhân sản xuất, nhập khẩu, phân phối và bán lẻ thép không gỉ; các cơ quan quản lý nhà nước và các tổ chức đánh giá sự phù hợp có liên quan.

Quy chuẩn này loại trừ không áp dụng đối với thép không gỉ nhập khẩu dưới dạng tạm nhập tái xuất, chuyển khẩu, quá cảnh; hàng hóa là tài sản di chuyển, hành lý cá nhân; hàng hóa phục vụ các dự án đầu tư đặc thù theo quy định của pháp luật; và thép không gỉ sản xuất trong nước chỉ dành riêng cho mục đích xuất khẩu.

Giải thích từ ngữ và phân loại thép không gỉ

• Thép không gỉ (Stainless steel): Được định nghĩa là thép hợp kim có hàm lượng crôm tối thiểu là 10,5% và hàm lượng cacbon tối đa là 1,2% tính theo khối lượng.
• Mác thép không gỉ: Phải được định danh rõ ràng theo các tiêu chuẩn quốc gia (TCVN), tiêu chuẩn quốc tế (ISO), tiêu chuẩn khu vực hoặc tiêu chuẩn quốc gia nước ngoài được thừa nhận rộng rãi.

Yêu cầu kỹ thuật cốt lõi đối với thép không gỉ

• Thành phần hóa học: Thép không gỉ phải đảm bảo hàm lượng các nguyên tố hóa học (như Crôm, Cacbon, Niken, Mangan, và các nguyên tố hợp kim khác) phù hợp với mác thép đã công bố áp dụng. Việc thử nghiệm thành phần hóa học phải được thực hiện bởi các phòng thử nghiệm được chỉ định hoặc được thừa nhận năng lực.
• Tính chất cơ lý: Tùy thuộc vào mục đích sử dụng và mác thép cụ thể, sản phẩm phải đáp ứng các chỉ tiêu về giới hạn bền kéo, giới hạn chảy, độ giãn dài tương đối và độ cứng theo đúng tiêu chuẩn công bố áp dụng.
• Phương pháp thử: Các phương pháp thử nghiệm xác định thành phần hóa học và tính chất cơ lý phải tuân thủ các tiêu chuẩn quốc gia (TCVN) tương ứng hoặc các tiêu chuẩn quốc tế tương đương được Bộ Khoa học và Công nghệ chấp thuận.

Yêu cầu quản lý chất lượng và công bố hợp quy

• Đánh giá sự phù hợp: Thép không gỉ sản xuất trong nước và nhập khẩu phải được đánh giá sự phù hợp theo Phương thức 5 (thử nghiệm mẫu điển hình và đánh giá quá trình sản xuất; giám sát thông qua thử nghiệm mẫu lấy tại nơi sản xuất hoặc trên thị trường kết hợp với đánh giá quá trình sản xuất) hoặc Phương thức 7 (thử nghiệm mẫu đại diện cho lô sản phẩm, hàng hóa).
• Biện pháp quản lý: Sản phẩm trước khi đưa ra lưu thông trên thị trường phải được công bố hợp quy, gắn dấu hợp quy (dấu CR) và ghi nhãn hàng hóa theo quy định hiện hành.
• Hồ sơ công bố hợp quy: Bao gồm bản công bố hợp quy, bản mô tả sản phẩm, chứng chỉ chứng nhận hợp quy của tổ chức chứng nhận được chỉ định, và các tài liệu kỹ thuật liên quan khác.

Quy định về ghi nhãn hàng hóa

• Nhãn của thép không gỉ phải được ghi một cách rõ ràng, dễ đọc và không thể tẩy xóa, bao gồm các thông tin bắt buộc: Tên sản phẩm, tên và địa chỉ của tổ chức, cá nhân chịu trách nhiệm về hàng hóa, xuất xứ hàng hóa, mác thép, kích thước, số lô sản xuất hoặc số chuyến hàng.
• Đối với thép không gỉ nhập khẩu, nhãn phụ bằng tiếng Việt phải được dán kèm theo nhãn gốc trước khi đưa ra lưu thông trên thị trường.

Hiệu lực thi hành

Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 20:2019/BKHCN có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01 tháng 6 năm 2020. Các tổ chức, cá nhân sản xuất, nhập khẩu và phân phối thép không gỉ có trách nhiệm tuân thủ nghiêm ngặt các quy định tại quy chuẩn này nhằm đảm bảo an toàn và chất lượng sản phẩm trên thị trường Việt Nam.