Lệnh công bố Pháp lệnh về người tàn tật năm 1998 do Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ban hành nhằm công bố Pháp lệnh về người tàn tật đã được Ủy ban thường vụ Quốc hội thông qua ngày 30 tháng 07 năm 1998. Đây là văn bản pháp lý đặt nền móng quan trọng cho hệ thống chính sách bảo trợ xã hội, chăm sóc và giúp đỡ người khuyết tật tại Việt Nam.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

Văn bản áp dụng đối với mọi công dân Việt Nam bị tàn tật không phân biệt nguyên nhân gây ra tàn tật; các cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức xã hội, tổ chức kinh tế, đơn vị vũ trang nhân dân và mọi công dân trong việc thực hiện trách nhiệm bảo vệ, chăm sóc và trợ giúp người tàn tật.

Nội dung cốt lõi của Lệnh công bố và các điều khoản đầu (Điều 1 đến Điều 4)

1. Công bố Pháp lệnh về người tàn tật

• Chủ tịch nước chính thức công bố Pháp lệnh về người tàn tật được Ủy ban thường vụ Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khóa X thông qua ngày 30 tháng 07 năm 1998.
• Lệnh công bố thể hiện sự cam kết mạnh mẽ của Nhà nước trong việc bảo đảm quyền lợi hợp pháp và nâng cao đời sống cho người tàn tật.

2. Định nghĩa pháp lý về người tàn tật (Điều 1)

• Người tàn tật được định nghĩa là người bị khiếm khuyết một hoặc nhiều bộ phận cơ thể hoặc suy giảm chức năng biểu hiện dưới những dạng tật khác nhau, làm giảm khả năng hoạt động, khiến cho lao động, sinh hoạt, học tập gặp nhiều khó khăn.
• Quy định này là cơ sở pháp lý đồng nhất để các cơ quan chức năng xác định đối tượng thụ hưởng, thực hiện các chính sách ưu đãi, hỗ trợ y tế, giáo dục và xã hội.

3. Trách nhiệm của Nhà nước, xã hội và gia đình (Điều 2)

• Nhà nước đóng vai trò chủ đạo trong việc khuyến khích, tạo điều kiện thuận lợi để người tàn tật thực hiện đầy đủ các quyền về chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội và thực hiện nghĩa vụ của mình.
• Các cơ quan, tổ chức và mọi công dân có trách nhiệm tôn trọng, giúp đỡ và không được phân biệt đối xử đối với người tàn tật.
• Gia đình có trách nhiệm hàng đầu trong việc nuôi dưỡng, chăm sóc, phục hồi chức năng và tạo điều kiện tối đa để thành viên là người tàn tật hòa nhập với cộng đồng.

4. Quyền và nghĩa vụ của người tàn tật (Điều 3)

• Người tàn tật được Nhà nước và xã hội tạo điều kiện giúp đỡ trong việc chăm sóc sức khỏe, phục hồi chức năng, học văn hóa, học nghề, tìm kiếm việc làm phù hợp để tự ổn định cuộc sống.
• Bên cạnh các quyền lợi được ưu tiên, người tàn tật có nghĩa vụ nỗ lực tự vươn lên, khắc phục khó khăn để tự lập, tham gia vào đời sống xã hội và chấp hành nghiêm chỉnh các quy định của pháp luật.

5. Các hành vi bị nghiêm cấm (Điều 4)

• Nghiêm cấm tuyệt đối mọi hành vi phân biệt đối xử, ngược đãi, hành hạ, ghẻ lạnh hoặc xâm phạm đến danh dự, nhân phẩm, quyền và lợi ích hợp pháp của người tàn tật.
• Nghiêm cấm hành vi lợi dụng danh nghĩa người tàn tật, tổ chức của người tàn tật để thực hiện các hoạt động vi phạm pháp luật hoặc trục lợi cá nhân.

Hiệu lực thi hành

Lệnh công bố có hiệu lực kể từ ngày ký ban hành. Pháp lệnh về người tàn tật năm 1998 có hiệu lực thi hành kể từ ngày công bố, thiết lập hành lang pháp lý toàn diện cho công tác bảo trợ người khuyết tật tại Việt Nam.